वाईट शेजारी! S Jaishankar यांनी पाकिस्तानला सुनावले

भारताचे परराष्ट्र मंत्री S Jaishankar यांनी पुन्हा एकदा पाकिस्तानवर आपल्या आक्रमक शैलीत टीका केली आहे. शेजारील राष्ट्राशी असलेल्या संबंधांवर भाष्य करताना त्यांनी पाकिस्तानचा उल्लेख ‘वाईट शेजारी’ (Bad Neighbour) असा केला. दहशतवाद आणि चर्चा एकाच वेळी होऊ शकत नाही, हे सांगतानाच त्यांनी सिंधू पाणी वाटप कराराबाबतही (Indus Water Treaty) भारताची भूमिका स्पष्ट केली आहे. एका पुस्तक प्रकाशन सोहळ्यात बोलताना त्यांनी हे खडेबोल सुनावले.

दहशतवाद आणि परिणाम (Terrorism and Consequences)

S Jaishankar यांनी स्पष्ट केले की, सीमापार दहशतवादाला भारत आता चोख प्रत्युत्तर देत आहे. ते म्हणाले, “जेव्हा एखादा देश दहशतवादाचा वापर शेजारील देशाविरुद्ध करतो, तेव्हा त्याचे परिणाम त्याला भोगावेच लागतील.” भारताने आता जुनी ‘सहनशीलतेची’ भूमिका सोडली असून, जशाला तसे उत्तर देण्याचे धोरण स्वीकारले आहे. पाकिस्तानला उद्देशून ते म्हणाले की, तुम्ही दहशतवादाचे कारखाने चालवून चांगल्या संबंधांची अपेक्षा करू शकत नाही.

सिंधू पाणी करारावर मोठे विधान

सिंधू पाणी वाटप कराराचा संदर्भ देताना जयशंकर यांनी अत्यंत महत्त्वाचे विधान केले. ते म्हणाले की, हा करार तांत्रिक असला तरी, दोन देशांमधील राजकीय संबंधांपासून तो वेगळा पाहता येणार नाही. S Jaishankar यांच्या मते, “जगातील कोणताही करार हा त्यावेळच्या परिस्थितीनुसार असतो आणि काळाप्रमाणे त्यात बदल किंवा फेरविचार होणे स्वाभाविक आहे.”

भारताचे बदललेले परराष्ट्र धोरण

भारताच्या परराष्ट्र धोरणात मागील काही वर्षांत मोठा बदल झाला आहे.

• सडेतोड उत्तर: उरी आणि पुलवामा हल्ल्यानंतर भारताने सर्जिकल स्ट्राईक करून हे दाखवून दिले की, भारत आता गप्प बसणार नाही.

• जागतिक दबाव: आंतरराष्ट्रीय स्तरावर पाकिस्तानला एकाकी पाडण्यात भारताला यश आले आहे.

या कार्यक्रमात बोलताना S Jaishankar यांनी हे अधोरेखित केले की, भारताला आपल्या शेजाऱ्यांशी चांगले संबंध हवे आहेत, परंतु राष्ट्रीय सुरक्षेशी तडजोड करून नाही.

“चांगला शेजारी मिळणे हे नशिबावर अवलंबून असते, पण वाईट शेजाऱ्याशी कसे वागायचे हे आपल्या धोरणावर अवलंबून असते.” – अशी भावना त्यांच्या बोलण्यातून व्यक्त झाली.

परराष्ट्र मंत्र्यांच्या या विधानावरून हे स्पष्ट होते की, जोपर्यंत पाकिस्तान दहशतवादाला खतपाणी घालणे थांबवत नाही, तोपर्यंत भारत कोणत्याही चर्चेसाठी तयार नाही. तसेच, सिंधू पाणी कराराबाबतही भारत भविष्यात कठोर पावले उचलू शकतो, असे संकेत S Jaishankar यांनी दिले आहेत.